Özet

Toponimi, ad biliminin alt dallarından biri olan; köken, yapı ve anlam bakımından yer adlarını inceleyen bilim dalının adıdır. Bu terim dilimize Yunancadan geçmiştir. Topos (yer) ve onoma (ad) kelimelerinin birleşmesinden meydana gelen toponimi kelimesinin dilimizdeki karşılığı ise ‘yer adları bilimi’dir. Ülkemizde cumhuriyetin ilanı ile yaygınlaşmaya başlayan yer adları bilimi çalışmaları bir milletin kültürünün ve dilinin zenginliklerinin ortaya konması açısından önem taşımaktadır. İnsanlar vatanları olarak gördükleri yeri kendileri ile ilişkilendirerek ad verme gereksiniminde bulunmuşlardır. Yer adları bilimi içerisinde incelenen köy adları da bir milletin bölgeye aidiyetini göstermek için önemlidir. Bildirimizde Kayseri ili Tomarza ilçesinin köy adları ele alınacaktır. Tomarza, eski yerleşim yerlerinden biridir. Yol üzerinde bir bölge olması sebebiyle birçok kez istilaya uğramıştır. Bu durumun doğal bir sonucu olarak birbirinden farklı uygarlıklara ve kültürlere ev sahipliği yapmıştır. Bölge bu açıdan ele alındığı zaman da önemli bir konumda yer aldığı görülmektedir. Yapacağımız bu çalışmada Tomarza’nın köylerinin adları yapı, köken ve anlam bakımından ele alınacaktır. Köylerin adlandırılması yapılırken adların bölgenin hangi özelliği veya özelliklerinden etkilenerek verildiği açığa çıkarılmaya çalışılarak yer ad bilimine katkı sağlamak amaçlanacaktır.

Anahtar Kelimeler: yer adları bilimi, Tomarza, köy adları.

Abstract

Toponimy is the discipline that one of the sub-branches of the science of name; origin, structure and meaning analysis. This term has been passed through the Greek language. The word toponymy, which consist of the combination of topos(place) and onoma(name), is the science of place name in our language. The place science studies that started to become widespread with the proclamation of the republic in our country are important in terms of revealing the richness of a nation’s culture and language. People need to name their homelands by associating them with themselves. The names of the villages examined in place name science also constitute an important element of a nation’s belonging to the region. In our report, the village names of the town of Tomarza in Kayseri province will be discussed. Tomarza is one of the oldest settlements. It has been a common point for the invaders due to being a region on the road. As a natural consequence of this situation, it has hosted different civilizations and cultures. When the region is considered from this perspective, it is seen that it is in an important position. In this study, the names of the villages of Tomarza will be discussed in terms of structure, origin and meaning. While naming the villages, it will be aimed to contribute to the place name science by trying to reveal which characteristic or characteristics of the names are given by the region.

Keywords :place name science, Tomarza, the names of villages